Chẳng bao lâu, cái garage rộng rãi của Ismail đã không còn lấy một chỗ trống, mặc dù hàng xóm luôn thắc mắc không hiểu anh chàng làm gì với đống “đồ phế thải, bỏ đi” đó.
Máy tính cổ có thể làm được gì ?
Đồ cổ thời thượng
Vài năm trôi qua, giờ thì Ismail đã sở hữu cả một bộ sưu tập những máy in, máy tính và linh kiện “đồ cổ” khổng lồ. Chúng được chất đầy trên những tủ kệ, giá đỡ trong một nhà kho rộng tới 4500 foot vuông gần Thung lũng Silicon. Và ngạc nhiên chưa, chúng là cả một gia sản đáng tiền.
Mặc dù những cỗ máy tính hiện đại hết sức tối tân về tốc độ, sức mạnh và sở hữu một ngoài hình sáng loáng, hầm hố… nhưng nhiều nhà sưu tầm hoài cổ vẫn muốn dùng lại những cỗ PC của ngày xưa, coi như đấy là một cổ vật quan trọng, thậm chí còn là một khoản đầu tư tốt.
“Giá máy tính cũ đã tăng lên một cách đáng kể trong vòng một năm rưỡi trở lại đây”, Ismail cho biết. “Có vẻ như nó đã trở thành một món đồ sưu tầm mới của những người có tiền. Trước đây thì chỉ có dân công nghệ hoặc lập dị mới để ý mà thôi”.
Năm nay 38 tuổi, Ismail luôn xuất hiện cùng một chiếc áo phông đen có in chữ “Nerd” (Thuật ngữ chỉ những tín đồ nghiện công nghệ). Món đồ mới nhất mà anh ta mua được là một cỗ máy tính Xerox Star già nua, từng được dùng làm bằng chứng trong một vụ kiện bản quyền.
Tuy nhiên, niềm tự hào của Ismail luôn là Apple Lisa, một trong những chiếc máy tính xuất hiện đầu tiên trên thế giới (được giới thiệu năm 1983), với giao diện đồ họa chuẩn của ngày nay. Giá bán của nó tại thời điểm này không dưới 10.000 USD.
Cá tính riêng
Trong một trang trại nuôi lợn đơn sơ, cũ kỹ ở miền Bắc California, Bruce Damer, 45 tuổi, đã cất giữ một bộ sưu tập… quý giá của mình, bao gồm một cỗ siêu máy tính Cray 1, một con Xerox Alto (vi máy tính đời đầu, giới thiệu năm 1973) và mô hình mẫu Apple thuở sơ khai.
“Với tôi, sự hấp dẫn của những món đồ cổ này là chúng là nhân chứng sống của lịch sử, nhất là nếu bạn giữ cho chúng vẫn hoạt động ngon…. Đây là tổ tiên của những phát minh đã làm thay đổi cuộc sống của tất cả chúng ta trong thế kỷ 21”, Damer hào hứng nói.
Rất phóng khoáng, Damer sẵn sàng mời khách lạ vào tham quan bộ sưu tập của anh, chỉ cần gọi điện hẹn trước và xếp lịch. “Tôi nghĩ vợ tôi có hơi khó chịu vì ngày cuối tuần nào chúng tôi cũng phải đón tiếp người lạ, nhưng cô ấy đã hết sức nhẫn nhịn và chịu đựng cái sở thích kỳ quái này của tôi”, Damer mỉm cười. Người đàn ông này hiện đang điều hành một công ty chuyên sản xuất mô hình 3D cho cơ quan NASA của Mỹ.
Chia sẻ niềm đam mê máy tính cũ với Damer và Ismail là Evan Koblentz, một kỹ sư máy tính đang sinh sống tại New Jersey. “Sưu tầm xế cổ là một phép loại suy tuyệt vời. Không ai nói rằng một chiếc xe Ford 34 tốt hơn Ford 2004 về công nghệ, nhưng lái nó thì đích thực là thú vị hơn”.
“Máy tính cổ có những đặc trưng riêng. Trong khi ấy, tất cả những cỗ máy tính cài Windows và dùng chip Intel trông đều na ná như nhau”, Evan tâm sự. “Còn với máy tính cổ, cắm phích điện chưa chắc máy đã chạy được, vì… chưa chắc đã có phần mềm cài đặt bên trong”.
“Cảm nhận” lịch sử
Cũng như những người sưu tập khác, Ismail thường xuyên xục xạo trên mạng Internet và những trang web như eBay để tìm, trao đổi và mua bán máy tính cổ.
Họ cũng tham dự các buổi sinh hoạt câu lạc bộ (nơi đôi khi người ta lôi ra trưng bày máy tính cũ) và dựa trên thông tin truyền miệng để săn lùng những món đồ hiếm có. Một số thứ chỉ đáng giá vài USD, nhưng đôi khi, có những “viên ngọc” bị lãng quên thực sự.
Tuy nhiên, có vẻ như các bảo tàng đã khá chậm chân trong việc sưu tập máy tính cổ. “Giờ thì khó rồi, máy tính cổ đã đắt hơn rất nhiều, và người bán cũng đã ý thức được giá trị của chúng hơn”, ông John Toole, Giám đốc điều hành Viện bảo tàng Lịch sử máy tính tại California cho biết.
Một số nhà sưu tầm không ngần ngại “khoe” ra bộ sưu tập của họ trên mạng Internet, chẳng hạn như kỹ sư phần mềm Erik Klein tại địa chỉ http://www.vintage-computer.com.
“Tôi đã từng thử sưu tầm tem và tiền xu tước đây, nhưng chưa bao giờ thấy say mê cả. Theo cá nhân tôi, những món đồ đó không thể giúp bạn thực sự “cảm nhận” được lịch sử”, Erik bộc bạch.
Niềm tự hào của Erik chính là chiếc máy tính Kenbak-1 đời 1971 mà anh ta mua được với giá 2500 USD cách đây vài năm. Giờ thì giá trị của nó đã tăng ít nhất 5 lần.
Còn Ismail thì ước tính bộ sưu tập của anh hiện đang có hơn 2000 máy tính, hàng ngàn cuốn sách, màn hình cổ và vô vàn những linh kiện điện tử vặt vãnh, trị giá hơn 500.000 USD.
Tuy nhiên, Ismail nhấn mạnh nhiều lần rằng giá trị đích thực là ở tính lịch sử chứ không phải “kinh tế”, và anh hy vọng một ngày nào đó sẽ biến được nhà kho lộn xộn của mình thành một… viện bảo tàng.
“Có rất nhiều thứ đáng giá ở đây. Rồi mọi người sẽ hiểu vì sao tôi lại sưu tập chúng”, Ismail tuyên bố.
Theo VietNamNet/AP
